John van Lith · Interim Enterprise & System ArchitectEchte architectuur blijft overeind, lang nadat de makers zijn vertrokken.

Ik werk waar strategie samenkomt met de systemen die haar moeten dragen: het landschap zoals het werkelijk is, de besluiten die het vormen en de organisatie die met het resultaat moet leven. Dertig jaar in energie, luchtvaart, maritiem en de publieke sector hebben me geleerd dat het doelplaatje zelden het moeilijkste deel is.

Profiel

Ik help organisaties complexe digitale transformaties beheersbaar te maken.

Als interim enterprise architect werk ik aan alles van enterprise- en systeemarchitectuur tot procesherontwerp, data governance en systeemintegratie.

Het meeste werk begint met een vraag die technisch klinkt, maar het niet is: waarom duurt dit proces drie weken als iedereen het erover eens is dat het in drie dagen kan? Het antwoord zit meestal verspreid over systemen, contracten, budgetten en gewoonten. Dat zichtbaar maken is de eerste stap.

Daarna vertaal ik de bevindingen naar een klein aantal besluiten met een duidelijke eigenaar: welk systeem de waarheid bevat, welke capability wordt gekocht en welke gebouwd, wat automatisch mag en wat op een mens moet wachten. Een doelarchitectuur is alleen bruikbaar als die besluiten expliciet, gedateerd en terug te draaien zijn wanneer de feiten veranderen.

De afgelopen twee jaar zijn dezelfde vragen bij AI terechtgekomen. Agents kunnen analyseren, classificeren en voorstellen doen, maar ze kunnen ook handelen in een systeem dat nooit voor hen is ontworpen. Mijn focus ligt op waar autonomie moet stoppen, hoe elke stap wordt gevalideerd en hoe elke uitkomst te herleiden is tot de input en de regel erachter.

John van Lith, interim enterprise architect
Interim Enterprise & System Architect

John van Lith

Enterprise- en systeemarchitectuur, procesherontwerp, data governance en systeemintegratie.

Samenwerken

Architectuur is een reeks besluiten, geen document.

  • Dertig jaar ervaring in energie, luchtvaart, maritiem en de publieke sector
  • Elk architectuurbesluit heeft een eigenaar, een datum en een reden
  • AI binnen het proces, met een menselijke toets waar het ertoe doet
  • Nieuwe systemen draaien naast het bestaande, totdat ze zich hebben bewezen

Principes

Vijf principes waar ik aan vasthoud bij elke opdracht.

  1. 01
    Architectuur is een verzameling besluiten met een eigenaar.Elk besluit heeft een eigenaar, een datum en een reden die nog steeds klopt nadat degene die het nam is vertrokken.
  2. 02
    Entropie is de standaard.Systemen groeien vanzelf naar complexiteit, tenzij iemand verantwoordelijk is om dat tegen te gaan. Architectuurgovernance is die tegenkracht, toegepast bij inkoop en verandering, niet pas na livegang.
  3. 03
    Integreer via contracten, niet via koppelingen.Point-to-point-koppelingen zijn goedkoop om te bouwen en duur om te onderhouden. Heldere capability-grenzen en datacontracten houden verandering beheersbaar.
  4. 04
    Autonomie wordt per besluit toegekend.Een agent mag classificeren en voorstellen doen. Een besluit met financiële, juridische of statusgevolgen houdt een menselijke toets, en elke actie laat een spoor achter.
  5. 05
    Transities lopen naast wat er al is.Het oude systeem bedient de organisatie totdat het nieuwe zich heeft bewezen. Een definition of done per plateau is de enige eerlijke maat voor voortgang.
Visie

Drie standpunten waar ik met opdrachtgevers steeds op terugkom.

Het diagram is niet de architectuur.

Een doelplaatje geeft een programma het gevoel dat het af is. Dat is het niet. De architectuur is wat er gebeurt wanneer dat plaatje botst met begrotingscycli, contracten, legacydata en de mensen die niet bij de workshop waren. Overleeft het diagram dat niet, dan was het een presentatie en geen ontwerp. Ik vraag vroeg wat er over zes maanden anders is, en wie dat merkt.

AI vraagt om een proces, niet om een prompt.

Een model dat in een demo goed antwoordt, kan in productie alsnog falen om redenen die niets met het model te maken hebben: geen helder inputcontract, geen controle op de output, geen manier waarop een mens kan ingrijpen, geen vastlegging van wat er is besloten. Een agent in een proces plaatsen dwingt de organisatie die zaken te definiëren. Dat is waardevol werk, ook als de agent uiteindelijk het kleinste onderdeel blijkt.

Bij inkoop wordt architectuur gewonnen of verloren.

Zodra een marktproduct is gekozen, ligt de vorm grotendeels vast. Architectuur hoort daarom in de aanbesteding, niet erna. Eisen voor integratie, data-eigenaarschap, exitmogelijkheden en observability horen als voorwaarden te worden opgeschreven, niet als wensen. Een product dat daar als black box niet aan voldoet, hoort niet te worden gekocht, hoe goed de demo ook is.

Aanpak

Vier stappen die de lichten aan houden.

I.

Diagnose

Breng het huidige landschap in kaart, inclusief de entropie en de technische schuld. Scheid wat de organisatie nodig heeft van wat IT vandaag kan leveren.

II.

Ontwerp

Definieer de doelarchitectuur, de principes en de integratiepatronen. Toets ze aan sectorale referentiemodellen en aan de mensen die er eigenaar van worden.

III.

Transitie

Migreer gefaseerd met het Strangler Fig-patroon. Bouw het nieuwe rond het oude, met expliciete go/no-go-criteria per plateau.

IV.

Borging

Draag kennis en vaardigheden over aan de organisatie. Vastgelegde besluiten, teams die zelfstandig verder kunnen en een resultaat dat langer meegaat dan de opdracht.

AI-orkestratie

Agents in het proces, niet eromheen.

Een AI-stap is alleen nuttig als die deel uitmaakt van een proces dat de organisatie begrijpt, beheerst en kan auditen. Ik ontwerp AI als stap in een flow, met gedefinieerde input, gevalideerde output en een duidelijk moment waarop een mens beslist.

AI-ORKESTRATIE PROCESORKESTRATIE Flows Menselijke taken Triggers Retries & time-outs Parallelle takken AGENTLAAG Analyse Planning Toolgebruik Promptregister Context & geheugen GOVERNANCE & KWALITEIT Guardrails Schemacontroles Bedrijfsregels Ontologie Betrouwbaarheid & fallback Toegangsbeheer Observability Auditeerbaarheid Bronsystemen Integratielaag & API’s Foundation models

Eén orkestratielaag boven bronsystemen, modellen en mensen. Flows en agents draaien binnen governance- en kwaliteitscontroles, en elke stap is observeerbaar en auditeerbaar.

Procesontwerp

Processen die u kunt lezen, bespreken en uitvoeren.

Business en IT horen naar hetzelfde plaatje te kijken. Ik modelleer processen visueel in BPMN, koppel ze in ArchiMate aan de architectuur en zorg dat het diagram precies is wat er in productie draait.

Procesmodellering in BPMN

Gateways, goedkeuringen, escalatiepaden en foutroutes, zo getekend dat proceseigenaren ze kunnen valideren zonder code te lezen.

  • Happy path en uitzonderingspaden expliciet gemodelleerd
  • Menselijke taken met een benoemde eigenaar en een duidelijke uitkomst
  • Procesmodellen gekoppeld aan APQC en waardestromen

Van proces naar architectuur

Een proces is pas bruikbaar als de systemen erachter zichtbaar zijn. Ik koppel BPMN-processen aan applicatie- en datacomponenten in het architectuurmodel.

  • Business-, applicatie- en datalaag in één model
  • Bounded contexts die aansluiten op hoe de organisatie werkt
  • Integratiepunten vastgelegd, niet geïmproviseerd

Orkestratie met flows

Flows die systemen aanroepen, AI-stappen uitvoeren en op mensen wachten. Ontworpen voor hergebruik, met versiebeheer en uit te rollen via een gecontroleerd releaseproces.

  • Integratie via een beheerde API-laag, niet point-to-point
  • Validatie van elk binnenkomend verzoek tegen een datacontract
  • Afgeschermde triggers, secrets buiten de flowlogica

Verandering zonder big bang

Nieuwe processen draaien naast de oude en nemen stap voor stap over. Elk plateau heeft een definition of done voordat het volgende begint.

  • Proof of concept als verticale slice met succescriteria
  • Terugvalscenario’s vooraf ontworpen
  • Beheer en eigenaarschap overgedragen aan het team
Ervaring

Dertig jaar resultaat, in uiteenlopende sectoren.

Rollen tussen de bestuurskamer en de systemen die de organisatie draaiende houden, in energie, transport, luchtvaart, maritiem, maakindustrie, onderwijs en media.

Energie · Netbeheerder

System Architect

Architectuurrichting voor een centraal platform voor netrealisatie.

Beroepsonderwijs

Enterprise Architect HRM

Applicatielandschap en HRM-IT-portfolio.

Maritiem & infrastructuur

Enterprise & Domain Architect

Blauwdrukken en projectstartarchitecturen voor agile teams.

Energie · Distributie

Programma-architect

Digitalisering van de bedrijfsvoering en de overstap naar S/4HANA.

Luchtvaart

Programma-architect & Business Consultant

Order-to-cash en het financiële SaaS-landschap.

Maakindustrie

Programma-architect & Projectleider

Oplossingsarchitectuur voor productie en shared services.

Transport & logistiek

Group IT Manager

Leidinggeven aan en professionaliseren van de IT-organisatie.

Media & recreatie

Corporate IT Manager & Architect CIO-office

IT-management en architectuur op concernniveau.

Expertise

Architectuur, governance en de mensen daartussen.

Enterprise- & systeemarchitectuur

Doelarchitecturen, architectuurprincipes en projectstartarchitecturen. Bounded contexts en het terugdringen van systeementropie en technische schuld.

Architectuurgovernance

Architectuurmandaten, guardrails en poortwachterschap bij inkoop en verandering. Advies aan design authorities, enterprise-architectuurteams en directies.

Integratie & data

API-first en event-driven architectuur, functionele componenten en anti-corruption-layerpatronen, en operationele datastores als single source of truth.

AI-architectuur

Agentic AI, GenAI en voorspellende AI in processen. Gelaagde modellen met autonomiegrenzen, human-in-the-loop-besluitvorming en auditeerbaarheid.

Transformatie & realisatie

SAFe, ERP- en SaaS-transities (SAP S/4HANA, Oracle Cloud), proofs of concept als verticale slice, gefaseerde migratie en programmaleiding.

Business & processen

BPMN, waardestromen, APQC en Lean Six Sigma. ERP-selectie en het vertalen van bedrijfsbehoeften naar robuuste IT-oplossingen.

ArchiMate TOGAF BPMN BlueDolphin NBility SAP S/4HANA Oracle Financials Cloud Mendix Flowable AFAS Kubernetes & Docker Power BI Python & SQL Agentic AI Strangler Fig SAFe IPMA PRINCE2 ITIL
TOGAF Enterprise ArchitectureFoundation · 2021
ArchiMate 3Foundation & Practitioner · 2023
Professional Scrum Product OwnerPSPO-1 · 2024
Python & Data AnalyticsBit Academy · 2024
Orvanta AITraining · 2026
IPMA · Mendix · PRINCE2 · ITILIPMA C · Foundation
AFAS ERP · HRM/Payroll · InSiteImplementatie
Lean Six SigmaGreen Belt
HBO ICT, Artificial IntelligenceFontys Hogescholen
Contact

Klaar om helderheid te brengen in een complex landschap?

Beschikbaar voor interim-opdrachten in enterprise architectuur, AI- en automatiseringsontwerp en programmaleiding.

Een volledig cv is op aanvraag beschikbaar.

Uw gegevens worden alleen gebruikt om op uw vraag te reageren. Lees de privacyverklaring.